Yếu tố kỳ ảo trong sáng tác võ thị hảo (qua tiểu thuyết giàn thiêu và tập truyện ngắn những truyện không nên đọc lúc nửa đêm)

[Tiên Tửu]

MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
1.1. Sau 1975, đặc biệt là sau 1987, đời sống văn học Việt Nam có nhiều thay đổi. Sự chuyển tiếp từ thời chiến sang thời bình với những quy luật bình thường của nó, ảnh hưởng của công cuộc đổi mới tư duy mà Đảng khởi xướng, những vấn đề bức thiết cộm lên trong lịch sử dân tộc thời hậu chiến và một độ lùi thời gian tương đối thích hợp . là những nguyên nhân cơ bản dẫn đến những thay đổi quan trọng của văn học. Cùng với sự nghiệp đổi mới của Đảng, các phương diện của đời sống văn học như tác giả, tác phẩm, các hoạt động sáng tác, lí luận, phê bình . đều có sự chuyển biến tích cực.
Trong bức tranh chung ấy, chúng ta rất dễ nhận ra sự khởi sắc của thể loại tiểu thuyết và truyện ngắn. Nhiều nhà văn, nhà nghiên cứu đã nhận ra xu hướng vận động mới - xu hướng của những tìm tòi sáng tạo, của những lối viết hoàn toàn mới mẻ. Và hoà vào dòng chảy ấy, ta thấy xuất hiện một nữ văn sỹ có cá tính sáng tạo độc đáo - nhà văn Võ Thị Hảo.
Cái tên Võ Thị Hảo đã từng gây ấn tượng mạnh trên văn đàn những năm 90 của thập kỷ trước bởi những truyện ngắn Người sót lại của rừng cười, Biển cứu rỗi, Vườn yêu và mấy năm gần đây, chị lại làm độc giả sửng sốt bằng cuốn dã sử đậm chất "liêu trai" với cái tên mang cảm giác mạnh Giàn thiêu (2005), cùng với đó là tập truyện ngắn Những truyện không nên đọc lúc nửa đêm (2005) cũng khiến không ít người kinh ngạc. Đây là 2 tác phẩm đạt giải thưởng của Hội nhà văn Hà Nội.
1.2. Cùng với những tên tuổi như Nguyễn Bình Phương, Phạm Thị Hoài, Nguyễn Huy Thiệp, Tạ Duy Anh ., Võ Thị Hảo là nhà văn góp phần tạo ra xu hướng cách tân trong nền văn xuôi Việt Nam đương đại. Các nhà văn này đã mang vào văn học hơi thở của cuộc sống và con người hiện đại. Để làm được điều đó, trước hết họ phải tự làm mới chính mình. Cùng với một quan niệm mới mẻ về hiện thực là một văn phong táo bạo, những sáng tác đậm chất kì ảo
MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1
1. Lý do chọn đề tài 1
2. Lịch sử vấn đề 2
3. Nhiệm vụ nghiên cứu . 6
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu . 7
5. Phương pháp nghiên cứu 7
6. Đóng góp của luận văn . 7
7. Cấu trúc luận văn 7
NỘI DUNG
Chương 1. SÁNG TÁC CỦA VÕ THỊ HẢO TRONG KHUYNH HƯỚNG VĂN HỌC KÌ ẢO VIỆT NAM ĐƯƠNG ĐẠI 8
1.1. Vài nét về tiểu sử và sự nghiệp sáng tác Võ Thị Hảo . 8
1.1.1. Tiểu sử 8
1.1.2. Sự nghiệp sáng tác 9
1.2. Những sáng tác đậm chất kì ảo của Võ Thị Hảo 10
1.3. Võ Thị Hảo trong khuynh hướng văn học kì ảo Việt Nam đương đại . 10
1.3.1. Khái niệm kì ảo và văn học có yếu tố kì ảo . 10
1.3.2. Diện mạo của văn học kì ảo Việt Nam đương đại . 19
1.3.3. Võ Thị Hảo trong khuynh hướng văn học kì ảo Việt Nam đương đại 21
Chương 2. CÁC KIỂU NHÂN VẬT KÌ ẢO TRONG SÁNG TÁC CỦA VÕ THỊ HẢO
2.1. Khái niệm về nhân vật văn học và quan niệm về nhân vật kì ảo 28
2.1.1. Khái niệm về nhân vật văn học . 28
2.1.2. Quan niệm về nhân vật kì ảo . 29
2.2. Nhân vật kì ảo qua cái nhìn loại hình trong tiểu thuyết Giàn thiêu và
tập truyện Những truyện không nên đọc lúc nửa đêm 29
2.3. Quan niệm nghệ thuật về con người của Võ Thị Hảo 67
Chương 3. NGHỆ THUẬT THỂ HIỆN YẾU TỐ KÌ ẢO TRONG SÁNG TÁC CỦA VÕ THỊ HẢO . 72
3.1. Tình huống truyện có yếu tố kì ảo . 72
3.2. Một số thủ pháp nghệ thuật 79
3.2.1. Thủ pháp “vật hoá”, “lạ hoá” 79
3.2.2. Ước lệ tượng trưng . 81
3.2.3. So sánh, đối chiếu . 83
3.3. Các môtip nghệ thuật . 85
3.4. Ngôn từ nghệ thuật như một phương tiện thể hiện yếu tố kì ảo 92
3.4.1. Động từ mạnh gây cảm giác bất ngờ, rùng rợn 93
3.4.2. Các phó từ mang tính chất đột biến . 95
3.4.3. Tính từ miêu tả với gam màu nóng - lạnh . 96
3.4.4. Trạng từ chỉ không gian, thời gian mang yếu tố kì ảo . 99
3.5. Thủ pháp “nhại” lịch sử . 101
KẾT LUẬN 109
TÀI LIỆU THAM KHẢO . 113


DANH MỤC BẢNG BIỂU

Bảng 2.1. Khảo sát hình ảnh đôi mắt mang ý nghĩa tượng trưng cho đời sống nội tâm nhân vật 53
Bảng 2.2. Sự biểu hiện của yếu tố kì ảo qua các nhân vật 66
Bảng 3.1. Khảo sát các tình huống có yếu tố ảo - thực và ý nghĩa nghệ thuật của chúng . 78
Bảng 3.2. Giấc mơ và sự biểu hiện của nó qua các nhân vật trong Giàn thiêu . 90
Bảng 3.3. Bảng so sánh tần số xuất hiện phó từ, tính từ, động từ gắn với yếu tố kì ảo trong sáng tác của Võ Thị Hảo, Nguyễn Huy Thiệp, Bảo Ninh . 99

TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Tạ Duy Anh (1990), Bước qua lời nguyền, Nxb Văn học, H.
2. Tạ Duy Anh (1994), Luân hồi, Nxb Văn học, H.
3. Tạ Duy Anh (2003), Tuyển tập truyện ngắn, Nxb Hội nhà văn, H.
4. Tạ Duy Anh (2004), Thiên thần sám hối, Nxb Đà Nẵng.
5. Hoài Anh (2006), Tuyển tập truyện lịch sử (Mê Linh tụ nghĩa, quyển 3), Nxb Văn học, H.
6. Nguyễn Thị Ngọc Anh (2008), Yếu tố kì ảo trong tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương, Luận văn thạc sĩ ngữ văn, ĐHSP Thái Nguyên.
7. Lại Nguyên Ân (1999), 150 thuật ngữ văn học, Nxb ĐHQG, H.
8. Lại Nguyên Ân (1984), Văn học và phê bình, Nxb Tác phẩm mới, H.
9. Lại Nguyên Ân (2005), Tiểu thuyết và lịch sử (nhân đọc Giàn thiêu của Võ Thị Hảo).
10. M.Bakhtin (1993), Lí luận và thi pháp tiểu thuyết (Phạm Vĩnh Cư dịch), Trường viết văn Nguyễn Du, H.
11. Y Ban (1998), Tuyển tập truyện ngắn, Nxb Văn học, H.
12. Lê Nguyên Cẩn (1999), Cái kì ảo trong tác phẩm Banlzac, Nxb Giáo dục, H.
13. Nguyễn Minh Châu (2003), Truyện ngắn, Nxb Văn học, H.
14. Nguyễn Huệ Chi (1999), Một vài phương diện tư tưởng và nghệ thuật của
Bồ Tùng Linh trong Liêu Trai chí dị, TCVH (5), Tr 28 - 37.
15. Nguyễn Hà (2005), Nhà văn Võ Thị Hảo - Tôi thích những nhân vật nữ nổi loạn, Báo Truyền Hình HN, Tr 66.
16. Nguyễn Việt Hà (1999), Cơ hội của chúa, Nxb Văn học, H.
17. Phùng Hữu Hải (2006), Yếu tố kì ảo trong truyện ngắn Việt Nam hiện đại từ sau 1975, evan.com.vn.
18. Lê Bá Hán, Trần Đình Sử, Nguyễn Khắc Phi (2007), Từ điển thuật ngữ văn học, Nxb Giáo dục, H.
19. Nguyễn Đức Hạnh (2008), Tiểu thuyết Việt Nam thời kì 1965 - 1975 nhìn từ góc độ thể loại, Nxb GD, H.
20. Võ Thị Hảo (2005), Giàn thiêu, Nxb Phụ nữ, H.
21. Võ Thị Hảo (2005), Những truyện không nên đọc lúc nửa đêm, Nxb Phụ nữ, H.
22. Võ Thị Hảo (2006), Người sót lại của rừng cười, Nxb Phụ nữ, H.
23. Võ Thị Hảo (2005), Goá phụ đen, Nxb Phụ nữ, H.
24. Võ Thị Hảo (2005), Hồn Trinh nữ, Nxb Phụ nữ, H.
25. Hoàng Hoa (2001), Nhà văn, nhà báo Võ Thị Hảo - Tôi ngồi bệt trên đất, và viết, TC Nghề báo (1), Tr 28.
26. Phạm Thị Hoài (1989), Thiên sứ, Nxb Trẻ, Tp HCM.
27. Đỗ Thu Hương (2001), Phương thức huyền thoại hoá và sự biểu hiện đời sống tâm linh trong văn xuôi Việt Nam từ sau 1975, Luận văn thạc sĩ khoa học ngữ văn, ĐHSP HN.
28. Ngô Tự Lập (1999), Truyện kì ảo thế giới, Nxb Văn học, Trung tâm văn hoá ngôn ngữ Đông Tây.
29. Ngô Tự Lập (1999), Những đường bay của mê lộ (về văn học kì ảo), TC Sông Hương (127), Tr 79 - 86.
30. Bồ Tùng Linh (1999), Liêu trai chí dị (Nguyễn Huệ Chi nghiên cứu, tuyển chọn, hiệu đính), Văn nghệ, Tp HCM.
31. Phương Lựu, Trần Đình Sử, Nguyễn Phương Nam .(2006), Lí luận văn học, Nxb GD, H.
32. G.Macket (2000), Trăm năm cô đơn, Nguyễn Trung Đức, Phạm Thành Lợi, Nguyễn Quốc Dũng dịch, Nxb Văn học, H.
33. Nguyễn Đăng Mạnh (1983), Nhà văn - tư tưởng - phong cách, Nxb Văn học, H.
34. Nguyễn Đăng Mạnh (1996), Con đường đi vào thế giới nghệ thuật của nhà văn, Nxb GD, H.
35. Nguyễn Hoài Nam (2005), Giàn thiêu - một nghệ thuật làm tan khối băng lịch sử, Báo Người đại biểu nhân dân, Tr 5.
36. Nguyễn Thị Hồng Ngân (2004), Yếu tố kì ảo trong “Chuyện kì ngộ ở Trại Tây” và “Đối tụng ở Long Cung”, Truyền kì mạn lục - Nguyễn Dữ, Đề tài nghiên cứu khoa học, ĐHSP Thái Nguyên.
37. Lương Thị Bích Ngọc (2004), Võ Thị Hảo giữa những trang viết, trang đời, Báo Thể thao và Văn hoá (53), Tr 25.
38. Thụ Nhân (2005), Toạ đàm về sáng tác của Võ Thị Hảo, www.vn/vanhoa/tintuc.
39. Báo Thanh niên (2003), Nhà văn Võ Thị Hảo với Giàn thiêu, www.tintucviêtnam.com/News/5742.ttvn.
40. Bảo Ninh (1991), Nỗi buồn chiến tranh, Nxb Hội nhà văn, H.
41. Nhiều tác giả (2001), Truyện ngắn hay 2001, Nxb Hội nhà văn, H.
42. Nguyễn Bình Phương (2002), Những đứa trẻ chết già, Nxb Hội nhà văn, H.
43. Nguyễn Bình Phương (2004), Thoạt kì thuỷ, Nxb Hội nhà văn, H.
44. G.N. Pôxpêlôp (cb), (1998), Dẫn luận nghiên cứu văn học, Nxb GD, H.
45. Nguyễn Hữu Sơn (2002), Loại hình tác phẩm “Thiền uyển tập anh”, Nxb HXH, H.
46. Trần Đình Sử (1999), Giáo trình dẫn luận thi pháp học, Nxb GD, H.
47. Trần Đình Sử (2002), Thi pháp “Truyện Kiều” , Nxb GD, H.
48. Trần Đình Sử (1993), Một số vấn đề thi pháp học hiện đại, Vụ giáo viên, H.
49. Trần Đình Sử (1996), Lí luận và phê bình văn học, Nxb Hội nhà văn, H.
50. Hồ Anh Thái (2002), Cõi người rung chuông tận thế, Nxb Đà Nẵng.
51. Hồ Anh Thái (2007), Tiếng thở dài qua rừng kim tước, Nxb Hội nhà văn, H.
52. Bùi Thị Thuỷ (2009), Cái kì ảo trong một số truyện ngắn của Hồ Anh Thái, Đề tài nghiên cứu khoa học, ĐHSP Thái Nguyên.
53. Nguyễn Huy Thiệp (2005), Truyện ngắn, Nxb Hội nhà văn, H.
54. Lê Ngọc Trà (2001), Văn hoá Việt Nam - đặc trưng và cách tiếp cận, Nxb GD, H.
55. Bùi Thanh Truyền (2006), Yếu tố kì ảo trong văn xuôi đương đại Việt Nam, Luận án tiến sĩ ngữ văn, H.
56. Nguyễn Khắc Trường (2002), Mảnh đất lắm người nhiều ma, Nxb Hội nhà văn, H. .Trích từ: http://updatebook.vn

[pukanata]

Tài liệu này tham khảo được.
Trích từ: http://updatebook.vn

[sang11]

Nội dung chuẩn
Trích từ: http://updatebook.vn

[tjmlajtjnhyeu]

Nội dung chuẩn
Trích từ: http://updatebook.vn

[ngovanung]

Rất hữu ích!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!
Trích từ: http://updatebook.vn

[Tra Lien]

khả năng trình bày vẫn chưa được đẹp, nhưng luận văn có nội dung bao quát, đầy đủ ý. good.
Trích từ: http://updatebook.vn

[picachu73]

Trích từ: http://updatebook.vn

[chi mai]

Ôi thanks bạn!may quá, ko thì trễ hạn nộp bài ùi,hj
Trích từ: http://updatebook.vn

[lieuhon]

Chuẩn vodka men rồi.Trích từ: http://updatebook.vn

[thuhien2013]

Nội dung chuẩn
Trích từ: http://updatebook.vn